Temalar

TEMA 1: KONUT ÜRETİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR VE POLİTİKALAR ARAYIŞINDA MEVCUT UYGULAMALAR

Özellikle gelişmekte olan ülkelerde, barınma sorunu kentsel alanlara ilişkin başlıca sorunlardan biridir. Ülkemizde işgücünün kırdan kente göçü ile nitelenen 1950-1980 dönemi ve neo-liberal kentleşme politikaları ekseninde sermayenin kentlerde giderek yoğunlaştığı 1980 sonrası dönemde benimsenen konut politikaları birbirinden farklılaşan sorun kaynaklarına temellenmektedir. Ancak her iki dönemde de metropoliten alanlar, kentsel alanlarda yürütülen konut politika ve uygulamalarına bağlı olarak hızlı değişim/dönüşüm gündeminden en çok etkilenen alanlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Son yıllarda ise bu alanlarda, yetki sınırları genişletilen Toplu Konut İdaresi Başkanlığı’nın yürüttüğü konut projeleri ile 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkındaki Kanun kapsamında yürütülmekte olan kentsel dönüşüm uygulamaları ekseninde gerçekleştirilen büyük ölçekli konut projeleri öne çıkmaktadır. Aynı kanunla ilişkili olarak kentsel alanlarda parsel bazında dönüşüm faaliyetlerinin hızlandığı ve yap-sat mekanizmasının yeniden canlandığı görülmektedir. Diğer yandan 5366 sayılı Yıpranan Tarihi ve Kültürel Taşınmaz Varlıkların Yenilenerek Korunması ve Yaşatılarak Kullanılması Hakkındaki Kanun kapsamında tanımlanan süreçler ile tarihi alanlarda da dönüşüm uygulamaları başlamıştır. Benimsenen politikaların, yasa ve yönetmeliklerin bir ürünü olan bu uygulamaların kentlerde ekonomik, toplumsal, mekansal, kültürel ve çevresel açıdan çok çeşitli sonuçlar doğurduğu görülmektedir. Çok yönlü olarak ele alınması gereken bu konu İstanbul I.Konut Kurultayı’nda “Konut Üretiminde Yeni Yaklaşımlar ve Politikalar Arayışında Mevcut Uygulamalar” teması ile tartışmaya açılmaktadır. Bu tema kapsamında “konut üretiminde yeni yaklaşımlar”, “konut üretiminde arz-talep”, konut üretiminde aktörler ve mekanizmalar”, TOKİ modeli ve sonuçları”, “büyük ölçekli konut projeleri”, “konut alanlarının dönüşümü”, “kentsel doku; aynılaşma-ayrışma” ve “tarihi alanlarda konut” gibi konuların irdelenmesi beklenmektedir.

• Konut Üretiminde Politika ve Uygulamaların Yeni Yaklaşımlar Işığında İrdelenmesi
• Konut Üretiminde Arz-Talep
• Konut Üretiminin Aktörleri ve Mekanizmalar
• TOKİ Modeli ve Sonuçları
• Büyük Ölçekli Konut Projeleri
• Konut Alanlarının Dönüşümü
• Kentsel Doku; Aynılaşma – Ayrışma
• Tarihi Alanda Konut

TEMA 2: YAŞAM KALİTESİ: Herkes İçin Güvenli Yaşam Alanları Planlamak

Belli bir coğrafya veya belli bir sosyoekonomik sınıfa dahil insanların yaşam standartları için gerekli olan her türlü gereksinimlerinin sağlıklı ve konforlu bir biçimde karşılanması o insanların güvenliği anlamına da gelmektedir. İnsan gereksinimleri coğrafyalara veya sosyoekonomik sınıflara göre değişkenlik gösterse de ekonomik ve politik istikrar sağlanarak; kadınların, erkeklerin, çocukların, gençlerin, yaşlıların kentsel alanlarda iyi konutlarda yaşama hakkı iklimsel ve çevresel kalite standartları ve sosyal yapıların sürdürülebilirliği koşulları ile mümkün olmalıdır. Bu mümkün olduğunda yaşam alanlarının “güvenli” olmasından söz edebiliriz. İstanbul gibi nüfusunun çok farklı sosyoekonomik ve sosyokültürel yapıya sahip olduğu kentlerde farklılaşan yaşam gereksinimlerinin kalite standartları ile karşılanamaması yaşanan toplumsal sorunların da temelini oluşturmaktadır. İstanbul I.Konut Kurultayında Yaşam Kalitesi teması kapsamında, kent hakkı-konut hakkı, göç ve barınma sorunu, sosyal yapının sürdürülebilirliği, kimlik ve aidiyet, sosyal ayrışma, katılım ve kırılgan grupların konut sorunu gibi alt başlıklarla konut ve konut alanları bu kez toplumsal boyutu ile tartışmaya açılacaktır.

• Kent Hakkı- Konut Hakkı
• Kent ve Çocuk
• Toplumsal Sürdürülebilirlik
• Konut Üretiminde Katılım
• Göç ve Barınma Sorunu
• Kent – Kimlik – Aidiyet
• Yaşam Kalitesi

TEMA 3: HERKES İÇİN ERİŞİLEBİLİR KONUT

Kentleşmenin yoğun olduğu ister gelişmiş ister gelişmekte olsun tüm ülkelerde konut gereksinimi ve konut açığı problemlerinin yanı sıra gelir dağılımı ve konut sunumu arasındaki denge yani “herkes içi erişilebilir konut” önemli bir sorun olarak ortaya çıkmaktadır. “Konut hakkı” en temel hak olmasına rağmen farklı sosyo-ekonomik sınıflara dahil insanların konuta erişebilmelerinde mevcut kamu politikalarının yetersiz kaldığı görülmektedir. Özellikle düşük gelir grubunun konuta erişebilmesi, uygulanan neo-liberal politikalarla son yıllarda iyice imkansız duruma gelmiştir. İnsanın tüm gereksinimlerini piyasa koşullarında üretilen mal ve hizmetlerden temin etmek zorunda olduğu bu politika ile konut üretiminin dinamiklerini de piyasa koşulları belirler hale gelmiştir. Devlet, özellikle konut ihtiyacını piyasa koşulları içinde karşılayamayan dar gelirli için konut üretim mekanizması oluşturmakta kayda değer bir model yaratamamaktadır. Bu bağlamda İstanbul I.Konut Kurultayı’nda “herkes için erişilebilir konut” teması; hem kullanıcı hem de yatırımcı için çok önemli olan finansman konusunu; Konut Finansman Politikaları ve Gayrimenkul Sektörü içinde Konut Yatırımları çerçevesinde, konutun artık piyasa mekanizması içinde dolaşıma giren bir meta olma boyutunu ise konutun pazarlanması, reklamı yapılan bir ürün olması ve hatta artık marka değeri taşıması ile ele alan ve ne olursa olsun hangi sosyoekonomik sınıfa dahil olursa olsun tüm insanların erişilebilir, edinilebilir ve geliri ile uyumlu ödenebilir konuta sahip olma hakkını tartışmaya açmaktadır.

• Konut Finans Politikaları ve Gayrimenkul Sektörü içinde Konut Yatırımları
• Konutta Pazarlama– Reklam – Marka Etkisi
• Erişilebilir-Edinilebilir-Ödenebilir Konut

TEMA 4: KONUTTA YENİLİKÇİ TASARIMLAR

Son 50 yıldır kentsel nüfus yoğunluğunun hızla artmasına bağlı olarak hızlanan kentleşme süreçleri, kentlerde konut, altyapı ve temel hizmetler konusunda yetersiz, sağlıksız ve yaşam kalitesi düşük yaşam alanlarının oluşmasına yol açmıştır. Buna ek olarak, hızla artmaya devam eden kentsel nüfusun yoğun enerji tüketimi, aşırı su tüketimi, karbon emisyonlarını arttıran faaliyetlerindeki artış gibi küresel kaynakların tüketimine yönelik eylemlerinin yarattığı çevresel sorunlar, sürdürülebilirliğin sağlanmasına dair endişeleri de beraberinde getirmektedir. Son yıllarda, sürdürülebilir kentsel gelişme ekseninde söz konusu sorunlara yönelik çözüm arayışları kapsamında, yenilikçi (inovatif), yaratıcı (kreatif) ve akılcı (smart) planlama ve tasarım kararları üretilmeye çalışılmaktadır. Bu kapsamda, gelecek kuşaklara da ihtiyaçlarını karşılayabilme imkanı tanımak üzere kaynak sürdürülebilirliğinin sağlanmasında, kentlilerin en temel ihtiyacı olan barınma ve kentlerin en temel bileşeni olan konut hususunda “Konutta Yenilikçi, Dayanıklı ve Uyum Sağlayabilen Tasarımlar” İstanbul I.Konut Kurultay’ının temalarından birini oluşturmaktadır. Konutta yenilikçi tasarımlar teması kapsamında, “konut tasarımında yeni yaklaşımlar”, “konut üretiminde inovasyon”, “mimarlık eğitiminde konut” ve “çevresel sürdürülebilirlik” eksenleri tartışmaya açılmaktadır. Bu eksenler doğrultusunda, akıllı kent/akıllı konut teknolojileri, kentsel yaşam kalitesi, dayanıklı ve esnek konut tasarımları, karbon-nötr konut tasarımları, konutta enerji verimliliği/enerji etkin konut tasarımları, mevcut uygulamaların/kullanımların/tasarımların adaptasyon kabiliyetleri gibi olguların ele alınması beklenmektedir.

• Konut Tasarımında Yeni Yaklaşımlar
• Konut Üretiminde İnovasyon
• Mimarlık Eğitiminde Konut
• Çevresel Sürdürülebilirlik